Πέμπτη 5 Μαρτίου 2026

Το Ψαλτήριο. Το γιατρικό της ψυχής(Φ.Κόντογλου)

 Στον ψαλμό 62, στο στίχο 2, διαβάζουμε: “Ο Θεός, ο Θεός μου προς σε ορθρίζω. Εδίψησέ σε η ψυχή μου ποσαπλώς σοι”. Όπως το ανθρώπινο σώμα διψάει και αναζητά νερό για να μη αφυδατωθεί, έτσι και η ανθρώπινη ψυχή. Διψάει, όχι για το φυσικό αγαθό, αλλά για τον Κύριο της ζωής.


Πρόκειται για μια πνευματικής φύσεως δίψα που σβήνει μόνο με την προσευχή και τη συμμετοχή στα μυστήρια της Εκκλησίας μας. Μόνο με αυτόν τον τρόπο συντελείται η σύνδεση του ανθρώπου με τον Τριαδικό Θεό.


Διψάει ο άνθρωπος για Παράδεισο, όπου και θα βιώσει πλήρως και καθ’ ολοκληρίαν τη θέωση. Θρηνεί γιατί έχασε την πραγματική του πατρίδα και την αναζητά διακαώς. Μόνη οδός ο Κύριος ημών Ιησούς Χριστός, με τις πρεσβείες της Υπεραγίας Θεοτόκου και των Αγίων Του.


Στον ψαλμό 32, στο στίχο 20, διαβάζουμε: “Η ψυχή ημών υπομενεί τω Κυρίω, ότι βοηθός και υπερασπιστής ημών εστίν”. “Υπομενεί η ψυχή μας”. Υπομονή. Η αρετή που περικλείει τη θυσία του εγωισμού μας, και που απαραίτητη προϋπόθεσή της είναι η ταπείνωση. Αντιθέτως, η υπερηφάνεια γεννά ανυπομονησία. Στις θλίψεις, λοιπόν, στις δοκιμασίες, να κάνουμε υπομονή. Στην παρέμβαση του Κυρίου στη ζωή μας, να πιστεύουμε πραγματικά πως στις δυσκολίες είναι ο μοναδικός μας υπερασπιστής. Και αν ο άνθρωπος συνθλιβεί κάτω από το βάρος των αμαρτιών και των δοκιμασιών που ο Κύριος θα επιτρέψει, πάλι ο Θεός θα τον ανυψώσει.


Γιατί ο Χριστός μας ήρθε ως “ο ποιμήν ο καλός”. “Ηρθε στη γη ως Θεάνθρωπος για να ποιμάνει τον άνθρωπο, ώστε ο τελευταίος να πάψει να στερείται την αληθινή ζωή” (ψαλμός 22, στίχος 1: “Κύριος ποιμαίνει με και ουδέν με υστερήσει”).


Ακόμη και αν επέλθει ο έσχατος εχθρός, ο θάνατος, ούτε τότε έχουμε να φοβηθούμε τίποτα (ψαλμός 117, στίχος 4: “Εάν γάρ και πορευθώ εν μέσω σκιάς θανάτου, ου φοβηθήσομαι κακά, ότι σύ μετ’εμού εί”). Η φοβερή δοκιμασία των τελωνίων ταράζει την ψυχή που απεδήμησε εις τον Κύριον. Ωστόσο, αν όλη μας η ζωή υπήρξε κοντά στον Θεό, τότε δε φοβόμαστε αλλά μπορούμε να ελπίζουμε στο μέγιστο έλεός Του.


Επειδή, αδέρφια μου αγαπημένα, καμμία αξία δεν έχει η εμπιστοσύνη σε γήινους άρχοντες και “ηγέτες” (ψαλμός 1117, στίχος 9: “αγαθόν ελπίζειν επί Κύριον ή ελπίζειν επ’ άρχουσι”). Αυτοί προσφέρουν μόνο ανασφάλεια στο λαό, αφού στις μέρες μας ηγούνται του λαού άθεοι και απάτριδες, απειθείς και ασεβείς. Στον Κύριό μας ελπίζουμε, τη μόνη μας αληθή παρηγοριά.


«Αληθινά! Με το Ψαλτήρι μπορεί να γίνει ένας Δαυίδ ο κάθε άνθρωπος. Ο Δαυίδ είναι η φωνή που μιλά όλη η ανθρωπότητα. Σ’αυτή την πλουσιώτατη ψυχή βρίσκεται όλο το πλήρωμα των πνευματικών θησαυρών, όλες οι δυνάμεις οι μυστικές. Ο Δαυίδ είναι ο ένας και μοναχός ανάμεσα σ’όλους τους ανθρώπους, αυτός είναι το ένα και μοναχό στόμα που ξέρει να πει ό,τι θέλουμε να πούμε όλοι, μα που δε μπορεί να το πει κανένας χωριστά.


(Ο Δαυίδ) δεν είναι ο βασιλέας του Ισραήλ, είναι ο πονεμένος βασιλέας απάνω στις καρδιές, που τον ανεβάσανε στο θρόνο όλες οι γενεές των εθνών, οι πονεμένοι, οι βασανισμένοι της γης. Και δίκαια λέγει για τον εαυτό του: ‘εν κεφαλίδι βιβλίου γέγραπται περί εμού’.» 

(Φώτη Κόντογλου, Μυστικά Άνθη, σελ. 241-242, Το Ψαλτήριο. Το γιατρικό της ψυχής).

Γέροντας Ιωσήφ Ο Ησυχαστής: "Η δυστυχία θα φέρει πολλούς εις συναίσθησιν"

  Τον κόσμον, μόνον ο πόλεμος θα τον διορθώσει, όπου ήδη θα έλθει η και έρχεται μετά καλπασμού.

 Η δυστυχία θα φέρει πολλούς εις συναίσθησιν  οι δε αμετανόητοι, αναπολόγητοι.

Όσιοι Αδριανός και Λεωνίδας οι Μάρτυρες εκ Ρωσίας

 Ο Όσιος Αδριανός του Ποσεσόνε έζησε στη Ρωσία κατά τον 16ο αιώνα μ.Χ. Αρχικά μόνασε στην μονή του Αγίου Κορνηλίου της περιοχής Κομέλ, όταν το 1540 μ.Χ. είδε σε όραμα ένα γηραιό μοναχό με το όνομα Βεστούζ, που τον καλούσε να ιδρύσει ένα καινούργιο μοναστήρι.


Με την ευλογία του ηγουμένου, που του παρέδωσε μία εικόνα της Κοιμήσεως της Θεοτόκου, ο Όσιος Αδριανός και ο μαθητής του Όσιος Λεωνίδας, άφησαν τη μοναστική κοινότητά τους.


Φθάνοντας στα βάθη ενός δάσους, οι δύο μοναχοί τοποθέτησαν την εικόνα πάνω σε μια ψηλή βελανιδιά και απομακρύνθηκαν, για να διαλέξουν το νέο τόπο της ασκήσεώς τους. Πέρασαν όμως από εκείνο το σημείο κάποιοι ψαράδες και βλέποντας την εικόνα προσπάθησαν να την πάρουν. Μια μυστική δύναμη όμως τους απωθούσε. Τρομαγμένοι από το θαυμαστό γεγονός άφησαν ψωμί και ψάρια κάτω στο δένδρο. Οι μοναχοί ευχαρίστησαν τον Θεό για το θεόσταλτο αυτό δώρο και κατάλαβαν ότι εκείνο ήταν το μέρος που τους παραχωρήθηκε για να οικοδομήσουν το νέο μοναστήρι, προς τιμήν της Κοιμήσεως της Θεοτόκου.


Ο Όσιος Λεωνίδας, αφού ασκήτεψε θεοφιλώς, κοιμήθηκε με ειρήνη το έτος 1549 μ.Χ.


Δέκα χρόνια μετά την ίδρυση της μονής, στις 5 Μαρτίου 1550 μ.Χ., μια συμμορία ληστών λεηλάτησε το μοναστήρι, βασάνισε και φόνευσε τον ηγούμενο Όσιο Αδριανό.


Τα ιερά λείψανα του Οσίου Αδριανού ευρέθησαν το έτος 1626 μ.Χ. και με ευλάβεια, κατόπιν εντολής του Πατριάρχου Φιλάρετου, μετεκομίσθησαν στο μοναστήρι που ο ίδιος ίδρυσε στην πόλη του Ποσεσόνε.

Άγιος Θεόφιλος ο Ιερομάρτυρας Επίσκοπος Καισαρείας

 Ο Άγιος Θεόφιλος ήταν Επίσκοπος Καισαρείας της Παλαιστίνης. Έλαβε μέρος σε Σύνοδο που συγκλήθηκε στην Παλαιστίνη για τον καθορισμό της ημέρας του εορτασμού του Πάσχα. Μαρτύρησε επί αυτοκράτορα Κομμόδου (180 - 192 μ.Χ.).


Άγιος Νέστωρ

 Ο Άγιος Νέστωρ ήταν πατέρας του Αγίου Κόνωνος του Ισαύρου . Σύζυγός του ήταν η Νάδα. Στην αρχή ήταν ειδωλολάτρες. Όμως με την Χάρη του Θεού, ο υιός του Άγιος Κόνων τους οδήγησε στην Χριστιανική πίστη και τους βάπτισε.


Ο Άγιος Νέστωρ μαρτύρησε λαμβάνοντας το στέφανο της δόξης του Κυρίου.

Άγιος Ιωάννης ο Νεομάρτυρας εκ Βουλγαρίας

 Ο Άγιος Νεομάρτυς Ιωάννης καταγόταν από τη Βουλγαρία και ήταν ωραίος στην όψη και εγγράμματος. Κάποτε ενεπλάκη σε μια περιπέτεια και αρνήθηκε τον Χριστό. Αισθανόμενος όμως τύψεις για την αποστασία του, έφυγε από τη Βουλγαρία και ήλθε στο Άγιον Όρος, όπου έκανε υπακοή σε κάποιον ανάπηρο κατά το ένα χέρι μοναχό στη Λαύρα του Αγίου Αθανασίου.


Σε ηλικία 18 ετών αναχώρησε από το Άγιον Όρος και ήλθε στην Κωνσταντινούπολη. Εκεί ενδύθηκε τουρκικά ενδύματα και εισήλθε στο ναό της Αγίας Σοφίας, που είχε μετατραπεί σε τέμενος (τζαμί). Ενώπιον των Τούρκων έκανε τον σταυρό του και προσκύνησε στο ναό χριστιανοπρεπώς.


Οι Τούρκοι αμέσως τον συνέλαβαν και τον πίεσαν να αρνηθεί τον Χριστό. Ο Άγιος Ιωάννης με πνευματική ανδρεία ομολόγησε την πίστη του στην πατρώα ευσέβεια. Έτσι τον αποκεφάλισαν στην αυλή του ναού της του Θεού Σοφίας το έτος 1784 μ.Χ.

Όσιος Κόνων ο εκ Κύπρου

 Ο Όσιος Κόνων έζησε περίπου τον 4ο αιώνα μ.Χ. Γεννήθηκε στην περιοχή του Ακάμα της Κύπρου, λίγα χρόνια μετά από την κοίμηση του Οσίου Ιλαρίωνος του Μεγάλου , από ευσεβείς και φιλόθεους γονείς. Από την παιδική του ηλικία, αγάπησε την εγκράτεια, την άσκηση και την αρετή. Έτσι αποφάσισε να εγκαταλείψει τον κόσμο και να εγκατασταθεί σ' ένα σπήλαιο, μακριά από το χωριό του.


Εκεί ο Όσιος αγωνιζόταν τον καλό αγώνα και προέκοπτε στην κατά Χριστόν ζωή. Σιγά σιγά γύρω του συγκεντρώθηκε μια ομάδα νέων ανθρώπων και έτσι δημιουργήθηκε μια μοναστική αδελφότητα.


Τα χρόνια ήσαν δύσκολα. Η φτώχεια και οι ασθένειες ταλαιπωρούσαν τους ανθρώπους. Έτσι ο Όσιος, τον οποίο εχαρακτήριζε η φιλοθεΐα και η φιλανθρωπία, εφρόντισε να ιδρύσει γύρω από τη μονή ένα νοσοκομείο και ένα γηροκομείο, το γνωστό Πτωχείο, για να ευρίσκουν εκεί ελπίδα και καταφύγιο οι ασθενείς και οι πτωχοί.


Ο Όσιος Κόνων, αφού αγωνίσθηκε θεοφιλώς με τέλεια αγάπη προς τον Θεό και τον άνθρωπο, εκοιμήθηκε με ειρήνη σε βαθύ γήρας. Ιερά λείψανα του φυλάσσονται στις μονές Κύκκου και Μαχαιρά της Κύπρου.



Ἀπολυτίκιον

Ήχος δ'. Ταχύ προ κατάλαβε.

Ιδρώσιν ασκήσεως Κόνων ηγίασας γήν, Ακόμα και έβαλες ως Θεοφόρον φυτόν, εν ώ κατασκήνωσαν, σμήνη των αρετών σου, κατευφραίνοντα πάντας, όσοι κατατρυφώσι, σων αγώνων τρισμάκαρ, διό και χάριν είληφας, την των ιάσεων.


Κοντάκιον

Ήχος γ'. Η Παρθένος σήμερον.

Θεϊκοίς αθλήμασι πάθη απέκτεινας, πάτερ, και φαιδρώς κεκόσμησαι, χαροποιώ απάθεια, έδραμες προς τον Δεσπότην σου ακαμάτως, ύδωρ ζών επιποθών και εύρων πλουσίως εξ ου δίδου, θείε Κόνων, τοις προσκυνούσι, την πάντιμον κάραν σου.


Μεγαλυνάριον

Πάντων των ηδέων και των φθαρτών, ως περ κόνιν Κόνων, υπερείδες δια Χριστόν, ω ακολουθήσας, ασκήσει ζωηφόρω, ηγίασας Ακάμαν, Κύπρου αγλάϊσμα.