ΒΑΣΙΛΙΣΣΑ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ ΔΕΣΠΟΙΝΑ ΤΟΥ ΟΥΡΑΝΟΥ

 

ΠΑΝΑΓΙΑ ΣΟΥΜΕΛΑ ΠΑΡΑΚΛΗΤΙΚΟΣ ΚΑΝΩΝ

 

Δεκαπενταύγουστος στις Παναγίες της Ελλάδας (μέρος 5ο)

 Κάρπαθος – Στην Παναγία στην Όλυμπο

Για τους πιο ταξιδεμένους, που έχουν αψηφήσει την απόσταση και τις δυσκολίες στην πρόσβαση, το πανηγύρι της Κοίμησης της Θεοτόκου, στην Όλυμπο της Καρπάθου είναι από τα πιο κατανυκτικά. Μην περιμένετε γλέντια με γρήγορους χορούς και παζάρι με πάγκους μικροπωλητών που εκμεταλλεύονται την κοσμοσυρροή για να πουλήσουν την πραμάτεια τους.

Εδώ, στην Όλυμπο, οι λειτουργίες είναι βαθιά συνδεδεμένες με το πένθος που χαρακτηρίζει αυτή την συγκυρία για τον Χριστιανισμό και το αποκορύφωμα του παραδοσιακού εορτασμού είναι ο χορός που γίνεται στη μικρή πλατεία, μπρος στην εκκλησιά της Παναγίας, με τους οργανοπαίκτες να παίζουν τον Κάτω Χορό, αργόσυρτο και με σοβαρή διάθεση.

Αρχικά, οι άντρες καθισμένοι στο τραπέζι και με ένα κομμάτι βασιλικό στο πέτο, τραγουδούν και πίνουν, με τη συνοδεία λαούτου και λίρας.

Στη συνέχεια, και καθώς πέφτει το σκοτάδι, ξεκινά ο χορός, στον οποίο μπαίνουν, σιγά-σιγά, και οι γυναίκες ντυμένες με τις εκπληκτικής ομορφιάς και λαμπρότητας παραδοσιακές γιορτινές φορεσιές τους. Ο χορός αργός και πάντα με σταθερό βήμα και κατανυκτική διάθεση, κρατά για ώρες και η όλη ατμόσφαιρα είναι από τις ωραιότερες που μπορεί να βιώσει ο πιστός στα πανηγύρια του Αιγαίου.

ΕΙΜΑΙ Η ΜΗΤΕΡΑ ΤΟΥ ΙΗΣΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ

 Διαβάζουμε στην «Αμαρτωλών Σωτηρίαν» ότι ένας μοναχός ήταν Κελλάρης σε κάποιο μοναστήρι κοινόβιο, ο οποίος είχε πολύ ευλάβεια στην Παναγιά. Συγχρόνως ήταν φιλακόλουθος, δεν έλειπε ποτέ από ακολουθία, αλλά έδειχνε προθυμία στις ψυχικές του υπηρεσίες και στις σωματικές. Αλλά, ο ευλογημένος, είχε μια αδυναμία. Έπινε περισσότερο κρασί από το κανονικό. Σ' αυτό βοηθούσε και το διακόνημα του Κελλάρι που είχε και μοίραζε κρασί στους αδερφούς.

Κάποια μέρα στο δείπνο του ήπιε τόσο που μέθυσε και ξάπλωσε στο στρώμα του. Την ώρα του όρθρου χτύπησε το σήμαντρο και σηκώθηκε να πάει στο ναό, διότι είχε μεγάλο πόθο στα θεία και δεν ήθελε να στερηθεί ποτέ της σωτηριώδους συνάθροισης των πνευματικών αδελφών. Αφού περπάτησε λίγο, δεν μπορούσε να προχωρήσει, διότι τον κατέβαλε η καρηβαρία (είχε βαρύ κεφάλι), όπως θα έλεγε ο Παπαδιαμάντης, από την οινοποσία.Όμως, από πόθο της παρακολούθησης της ακολουθίας, κατέβαλε κάθε προσπάθεια να πάει στο ναό.

Τότε ο διάβολος, αφού μετασχηματίστηκε σε ταύρο, ερχόταν εμπρός του και έδειχνε ότι ήθελε να τον χτυπήσει με τα κέρατα, για να μην πάει στο ναό. Ο μοναχός έμεινε έκπληκτος και έκανε το σταυρό του. Για λίγο αναχώρησε ο διάβολος και πάλι μετασχηματίσθηκε σε μαύρο σκύλο, οποίος τον παρεμπόδιζε να προχωρήσει στο Ναό. Πάλι ο μοναχός έκανε το σταυρό του και εξαφανίσθηκε αμέσως ο εχθρός.

Όταν τέλος κατέφθασε στο ναό με πολλές δυσκολίες, ο διάβολος τον περίμενε στην είσοδο, όπου του παρουσιάσθηκε ως φοβερότατος λέων και όρμησε πάνω του να τον καταξεσχίσει. Τότε πρόστρεξε σε βοήθειά του η Παναγία, η Προστάτης των θλίβομενων και των κινδυνευόντων η ελπίδα. Η Παναγία παρουσιάσθηκε ως Γυναίκα ωραιότατη, η οποία εξεδίωξε τον δαίμονα με αυστηρότητα και απειλές:

-Πως ετόλμησες, του είπε, να κακοποίησης τον δούλο μου;

Ύστερα χειραγώγησε το Μόναχο, τον πήγε στο κελλί του και του είπε:

-Φυλλάγου από τώρα και στο εξής και να μην μεθύσκεις, εάν επιθυμείς να σωθείς. Να εξομολογηθής την αμαρτία σου στον τάδε Πνευματικό και να κάνεις τον κανόνα που θα σου δώσει.

Ο δε μοναχός την ρώτησε:

-Ποιά είσαι εσύ, που μου έκανες τόσο μεγάλο καλό;

Η δε Παναγία είπε:

-Είμαι η Μητέρα του Ιησού Χριστού, και έγινε άφαντη.

Αφού άκουσε αυτά ο μοναχός, έπεσε στη γη με μεγάλο φόβο και Την προσκύνησε. Από τη χαρά του έκλαιγε πολύ. Από τήν ώρα εκείνη βρέθηκε θεραπευμένος από το πάθος του κρασιού. Από τότε δέν έβαλε κρασί στο στόμα του, το οποίο είναι μητέρα τής ασωτίας. 

Από το βιβλίο «Γεροντικό της Παναγίας»

 Αρχιμ.  Θεοφύλακτου Μαρινάκη

Δεν υπάρχει στον κόσμο εικόνα πιο σιωπηλή και συνάμα πιο εύγλωττη από την Παναγία την Οδηγήτρια.

 Δεν υπάρχει στον κόσμο εικόνα πιο σιωπηλή και συνάμα πιο εύγλωττη από την Παναγία την Οδηγήτρια. Το δεξί της χέρι δείχνει· αλλά δεν επιβάλλει. Ο Χριστός βρέφος κάθεται αριστερά της· βαστάζεται, και ταυτοχρόνως βαστά. Κι εσύ, προσκυνητή, στέκεσαι μπροστά της όχι ως θεατής, αλλά ως αναμενόμενος. Σε δείχνει. Σε καλεί. Σε γνωρίζει πριν ακόμη εσύ καταλάβεις ποιός είσαι.

  Η μορφή της Οδηγήτριας, βαθιά ριζωμένη στην παράδοση της Ανατολής, είναι μια πυξίδα για την ταλανισμένη συνείδηση του σύγχρονου ανθρώπου, που έχοντας απολέσει το βορρά της ύπαρξης του, πλανάται ανάμεσα σε αποδράσεις και τεχνητούς παραδείσους. Μέσα σ’ έναν κόσμο αποϊερών και αποχρωματισμένων, η Παναγία παραμένει η μόνη ζωντανή Παρουσία που δεν διαλαλεί τον εαυτό της αλλά αποκαλύπτει την Αλήθεια.

  Δεν είναι απλώς η Μητέρα. Είναι το αρχετυπικό πρόσωπο της γυναίκας που δεν εξαντλείται στην αναπαραγωγή αλλά μετέχει στο μυστήριο της σωτηρίας. Δεν είναι απλώς η Θεοτόκος. Είναι η Οδηγήτρια γιατί πρώτα δέχτηκε να οδηγηθεί.

 Περπάτησε το σκοτάδι της απορίας, της αγωνίας, της στάσης κάτω απ’ τον Σταυρό· και δεν λύγισε. Δεν είπε πολλά· και γι’ αυτό το βλέμμα της είναι ασύλληπτα βαθύ.

  Στον καθρέφτη του προσώπου της καθρεφτίζεται όλη η ανθρώπινη ύπαρξη. Είναι το καθαρό πρόσωπο της μετανοίας, της ταπείνωσης, της σιωπηλής μαρτυρίας, της ανιδιοτελούς προσφοράς. Μια φιγούρα απόλυτα σύγχρονη, επειδή είναι αιώνια. Για τον σύγχρονο άνθρωπο, που κουβαλάει την εσωτερική κόπωση της ατομικότητας, η Οδηγήτρια είναι η έξοδος από το εγώ προς το πρόσωπο. Το χέρι της δείχνει πέρα από τις επιθυμίες και τα ένστικτα, πέρα από τον θόρυβο της πληροφορίας, πέρα από τη βουή των κοινωνικών μεταμορφώσεων· δείχνει τον Υιό, τον Λόγο, την Ενσάρκωση της Αγάπης.

  Η Θεολογία της Οδηγήτριας δεν είναι διανοητική· είναι υπαρξιακή. Δεν προσφέρει δόγματα αλλά σχέση. Κι αυτή η σχέση δεν ξεκινά με επιβολή ή πίεση, αλλά με σεβασμό, με εκείνη τη λεπτότητα της αγάπης που γνωρίζει ότι η ελευθερία είναι η απαραίτητη προϋπόθεση για την αλήθεια. Όποιος τη συναντήσει, δεν την ξεχνά. Γιατί εκείνη δεν ζητά τίποτα· κι όμως προσφέρει τα πάντα.

  Η Οδηγήτρια είναι το αντίβαρο στον ναρκισσισμό του σημερινού πολιτισμού. Η ματαιότητα των εξωτερικών επιτευγμάτων καταρρέει μπροστά στην απλότητα του προσώπου της. Δεν είναι ένα σύμβολο θρησκευτικής εξουσίας, αλλά ο καθρέφτης της πιο εσωτερικής και άρρητης πραγματικότητας: πως ο Θεός γεννιέται εκεί όπου η ταπείνωση γίνεται μήτρα ύπαρξης.

  Ο λυρισμός της μορφής της δεν είναι επιτήδευση. Είναι αλήθεια. Είναι το άρωμα της αγιότητας που δεν φωνάζει. Όταν βλέπεις την Οδηγήτρια, αισθάνεσαι πως σου ανοίγει μια πόρτα μέσα σου που δεν ήξερες πως υπάρχει. Και τότε, εκείνη δεν δείχνει πια μόνο τον Χριστό. Δείχνει εσένα στον εαυτό σου. Κι εκεί είναι το μεγαλύτερο θαύμα: ότι μέσα από το βλέμμα της, μαθαίνεις να βλέπεις, να αγαπάς, να προχωράς.

  Η Οδηγήτρια είναι αυτή που δεν κρατάει τίποτα για τον εαυτό της· γι’ αυτό και της ανήκουν όλα. Οδηγεί, όχι με φωνή, αλλά με παρουσία. Όχι με λόγια, αλλά με το αδιανόητο φώς της σιωπής της. Και ο κόσμος, κουρασμένος από τις φωνές, ίσως μόνον μέσα σ’ αυτή τη σιωπή μπορέσει να σωθεί.

Κούρος Αλέξανδρος

Οσία Θεοδώρα της Σύχλας

 Η Οσία Θεοδώρα της Σύχλας είναι μια από τις σπουδαιότερες μοναχές που έζησαν στα ρουμανικά μοναστήρια. Γεννήθηκε στο χωριό Βινατόρι της επαρχίας Νεάμτς το πρώτο μισό του 17ου μ.Χ. αιώνα. Ο πατέρας της Στέφανος Γιόλντεα ήταν φύλακας του φρουρίου Νεάμτς.

Μετά τον θάνατο της αδελφής της Μαργαρίτας, η Θεοδώρα παντρεύθηκε τον Ελευθέριο, έναν νεαρό από το Ισμαήλ (πόλις της Ρουμανίας). Μα επειδή δεν μπορούσαν να κάνουν παιδιά, πήγαν και οι δύο σε μοναστήρια. Η μακαρία Θεοδώρα φόρεσε το μοναχικό ένδυμα στην σκήτη Βαρζαρέστ της επαρχίας Ρίμνικ Σαράτ, ενώ ο σύζυγός της Ελευθέριος στην σκήτη Μάρε Ποϊάνα (Μεγάλο Ξέφωτο).

Όταν καταστράφηκε η σκήτη από τους τούρκους, η Θεοδώρα έγινε ησυχάστρια στα βουνά του Μπουζάου. Κατόπιν, όταν εισέβαλαν οι τούρκοι και στην κοιλάδα του Μπουζάου, η οσία Θεοδώρα κρύφθηκε στα όρη με την πνευματική της Μητέρα, την Μεγαλόσχημη μοναχή Παϊσία. Εκεί αγωνίσθηκαν μερικά χρόνια με νηστεία και αγρυπνία, υπομένοντας με ανδρικό φρόνημα την πείνα, το ψύχος και άλλους, αγνώστους σ’ εμάς, πειρασμούς του διαβόλου. Αλλά αντιπαλεύοντας η μακαρία με την φλογερή προσευχή της, τα υπέμενε όλα, αφού γευόταν τις μυστικές παρηγοριές του Αγίου Πνεύματος.

Όταν εκοιμήθη στο όρος η πνευματική της Μητέρα μεταξύ των ετών 1670 – 1675 μ.χ., η οσία Θεοδώρα έλαβε πληροφορία από τον Θεό να πάει στα βουνά του Νεάμτς. Εκεί, αφού προσκύνησε την θαυματουργό Εικόνα της Μητέρας του Κυρίου που ήταν στην μεγάλη Λαύρα, πήγε να συμβουλευθεί τον ηγούμενο της σκήτης Συχαστρίας, ιερομόναχο μεγαλόσχημο Βαρσανούφιο. Αυτός πληροφορήθηκε στην καρδιά του ότι η Θεοδώρα επιθυμεί την ερημική ζωή και γνώρισε από το Άγιο Πνεύμα την αρετή της. Πρώτα της μετέδωσε το Άγιο Σώμα και Αίμα του Χριστού. Κατόπιν, δίνοντάς της για πνευματικό οδηγό τον Πνευματικό Παύλο, της είπε: να πάει να ζήσει για ένα χρόνο στα δάση των βουνών της Σύχλας. Αν καταφέρει με την Χάρη του Θεού να υπομείνει τις δυσκολίες και τους φοβερούς πειρασμούς του διαβόλου, να μείνει εκεί μέχρι τον θάνατο της. Εάν όμως δεν τα καταφέρει να υπομείνει, να επιστρέψει σ’ ένα γυναικείο μοναστήρι και εκεί να εργάζεται με ταπείνωση την σωτηρία της ψυχής της.

Αναζητώντας ο όσιος Παύλος ένα ερημικό κελλί για την μακαρία Θεοδώρα και μη ευρίσκοντας, συνάντησε έναν γέροντα ησυχαστή, που ασκήτευε κάτω από κάτι βράχους της Σύχλας. Αυτός, έχοντας το προορατικό χάρισμα, έδωσε στην Θεοδώρα το κελλί του και ο ίδιος πήγε σε άλλο ερημικότερο καλυβόσπιτο.

Σ’ αυτό το κελλί αγωνίσθηκε η οσία Θεοδώρα περίπου 30 χρόνια, δοξάζοντας ακατάπαυστα τον Θεό και υπερνικώντας με υπομονή και ταπείνωση όλες τις παγίδες του εχθρού. Επειδή ενισχύετο με την άνωθεν δύναμη, δεν κατέβηκε πλέον από το βουνό, ούτε ανθρώπινη βοήθεια δέχθηκε από κανέναν. Μόνο ο μακάριος Παύλος, ο Πνευματικός της, ανέβαινε μόνος του από καιρό σε καιρό στο κελλί της με τα Άχραντα Μυστήρια και έτσι πάντοτε αγωνίσθηκε σ’ όλη την ζωή της. Μ’ αυτή την αγγελική πολιτεία τόσο πολύ προόδευσε η οσία, ώστε έκανε αγρυπνίες όλες τις νύκτες με τα χέρια υψωμένα στον ουρανό, μέχρι να έλθουν τα χαράματα και το πρόσωπό της έλαμπε. Ύστερα αναπαυόταν δύο ώρες και πάλι άρχιζε. Τροφή λάμβανε μόνο μια φορά κάθε δεύτερη ημέρα, λίγο παξιμάδι με χόρτα του δάσους, φτέρη και ξυνήθρα (λάπαθο), το οποίο μέχρι τώρα ονομάζεται «Το λάπαθο της αγίας Θεοδώρας». Νερό συγκέντρωνε από το βρόχινο, μέσα σ’ ένα κοίλωμα ενός βράχου, που μέχρι σήμερα ονομάζεται «Το πηγάδι της οσίας Θεοδώρας». Και ένα παράδοξο θαύμα είναι ότι, το νερό δεν τελειώνει ποτέ απ’ αυτό το κοίλωμα του βράχου. Αργότερα όταν κοιμήθηκε ο όσιος Παύλος, η μακαρία Θεοδώρα απέμεινε μόνη της, έχοντας μόνο την πρόνοια του Θεού.

Κάποτε, όταν εισέβαλαν οι τούρκοι μέσα στα χωριά και τα μοναστήρια της περιοχής Νεάμτς, τα δάση γέμισαν από χωρικούς και μοναχούς. Τότε έφθασαν και μερικές μοναχές στο κελλί της οσίας Θεοδώρας. Η μακαρία Θεοδώρα τους έδωσε το κελλί της και μετέβη σε μια άλλη κοντινή σπηλιά και συνέχισε εκεί μόνη της την άσκηση, άγνωστη απ’ όλους. Την νύκτα αναπαυόταν λίγο επάνω σε μια πέτρινη πλάκα, η οποία φαίνεται μέχρι σήμερα.

Κάποτε μια συμμορία από τούρκους που περιπλανιόταν στα βουνά της Σύχλας έφθασε στην σπηλιά της Οσίας Θεοδώρας. Τότε όρμησαν κατ’ επάνω της για να την εξοντώσουν. Μα η αγία έπεσε στα γόνατα, σήκωσε τα χέρια της προς τον Θεό και προσευχήθηκε. Εκείνη την στιγμή άνοιξε θαυματουργικά ο τοίχος της σπηλιάς. Αμέσως η νύμφη του Χριστού έφυγε από εκεί, κρύφθηκε στα δάση και έτσι γλύτωσε από τον θάνατο.

Σαράντα ημέρες πριν από το μακάριο τέλος της, προσευχήθηκε στον Θεό να της στείλει έναν ιερέα, για να μεταλάβει τα Πανάχραντα Μυστήρια. Και ο Κύριος δεν άφησε απαρατήρητη την ψυχική της επιθυμία.

Ο ηγούμενος της Συχαστρίας είχε παρατηρήσει ότι κοπάδια από πουλιά με ψίχουλα στο ράμφος τους, πετούσαν προς το βουνό της Σύχλας. Συλλογίστηκε λοιπόν μήπως εκεί ζει κανένας άγιος ησυχαστής. Έτσι, έστειλε δύο αδελφούς να παρακολουθήσουν που πηγαίνουν αυτά τα πουλιά. Οι μοναχοί, όταν βράδιασε είδαν μια στήλη φωτός να υψώνεται στον ουρανό. Όταν την πλησίασαν, είδαν την Οσία Θεοδώρα να λάμπει σαν ήλιος στο πρόσωπο, να προσεύχεται με τα χέρια υψωμένα και να μη πατάει στο έδαφος.

Αμέσως οι μοναχοί, επέστρεψαν στο μοναστήρι τους και ο ηγούμενος, τους έστειλε πάλι στην Οσία Θεοδώρα μαζί με τον Πναευματικό Αντώνιο και τον διάκονο Λαυρέντιο.

Στην αρχή η οσία τους αφηγήθηκε την ζωή της, κατόπιν απήγγειλε το «Πιστεύω», μετέλαβε τα Θεία Μυστήρια και, ζητώντας ευλογία από τον ιερέα, είπε: «Δόξα σοι ο Θεός, πάντων ένεκεν». Την ίδια στιγμή η αγία Θεοδώρα παρέδωσε την μακαρία ψυχή της στην αγκαλιά του Χριστού, ενώ το σώμα της ευωδίασε.

Κηδεύθηκε και τοποθετήθηκε τιμητικώς από τους πατέρας στην σπηλιά, όπου ασκήτευσε.

Η είδηση για την ζωή και τον θάνατο της Οσίας Θεοδώρας της Σύχλας διαδόθηκε γρήγορα σ’ όλα τα μοναστήρια, στα χωριά της Μολδαβίας, μέχρι ακόμη και το άλλο μέρος των συνόρων. Γι’ αυτό έτρεχαν στην σπηλιά της πιστοί από τα χωριά, προ παντός ασθενείς, και θεραπεύονταν από τις διάφορες αρρώστιες τους, ενώ πολλοί πλένονταν με νερό από το πηγάδι της και λάμβαναν βοήθεια και παρηγοριά.

Το άγιο σώμα της οσίας Θεοδώρας της Σύχλας έμεινε στην σπηλιά για εκατό περίπου χρόνια. Μεταξύ των ετών 1828 μ.Χ. και 1834 μ.Χ. τα άγια Λείψανά της μετεφέρθηκαν στο Κίεβο και τοποθετήθηκαν στις κατακόμβες του μοναστηριού Πετσέρσκα με την επιγραφή «Η αγία Θεοδώρα των Καρπαθίων», όπου και υπάρχουν μέχρι σήμερα. Η ψυχή της όμως τώρα προσεύχεται πάντοτε μπροστά στην Παναγία Τριάδα για όλο τον κόσμο.

Όσιος Αγάθων

 Για τον κτίτορα της ιεράς μονής Αγάθωνος, που τιμάται στην Παναγία, λόγω της εκεί θαυματουργής εικόνας της Θεοτόκου, και στη Μεταμόρφωση του Σωτήρος, λείπουν πολλά βιογραφικά στοιχεία.

Μετά την καθίζηση πλησιόχωρης μονής και την ανεύρεση της εικόνας της Θεοτόκου υπό του οσίου, κτίσθηκε από τον ίδιο η νέα σημερινή μονή, η οποία έλαβε από τους μαθητές του οσίου το όνομα του κτίτορος και πρώτου ηγουμένου της.

Κατά νεώτερες έρευνες ο βίος του οσίου Αγάθωνος σχετίζεται με τον βίο του εξ Υπάτης οσίου Αθανασίου του Μετεωρίτη , τον οποίο ο Αγάθων ακολούθησε στο Άγιο Όρος. Έτσι ο όσιος Αγάθων συναριθμείται και συντιμάται μετά των Αγιορειτών οσίων και ο χρόνος της ακμής του ορίζεται ο 14ος αιώνας μ.Χ. Αξίζει να σημειωθεί πως και στο Άγιο Όρος και στην πρώτη μεγάλη μονή των Μετεώρων, που ίδρυσε ο όσιος Αθανάσιος, τιμάται η Θεοτόκος και η Μεταμόρφωση του Σωτήρος.

Το 1959 μ.Χ. στη νότια πλευρά του ωραίου Καθολικού της ιεράς μονής, κατόπιν ανασκαφών, βρέθηκε ο τάφος του οσίου και τα χαριτόβρυτα τίμια λείψανά του.

Η αρχαιότερη εικόνα του αγίου είναι σε τοιχογραφία του 16ου αιώνος μ.Χ. στο παρεκκλήσι της μονής του αγίου Ιωάννου του Προδρόμου. Ανέκδοτη «Ἀσματική Ἀκολουθία τοῦ ὁσίου καί θεοφόρου πατρός ἡμῶν Ἀγάθωνος, κτίτορος τῆς ἐν Φθιώτιδι ὁμωνύμου μονῆς, ποιηθεῖσα ἐν Ἁγίῳ Ὄρει ὑπό τοῦ ἀειμνήστου μοναχοῦ Γερασίμου Μικραγιαννανίτου, Ὑμνογράφου τῆς Μεγάλης τοῦ Χριστοῦ Ἐκκλησίας» υπάρχει στη μονή του.

Η μνήμη του τιμάται στις 7 Αυγούστου.

Ο όσιος Αγάθων αποτελεί κεντρική μορφή του φθιωτικού μοναχισμού και η φημισμένη μονή του προσέφερε πολλά στους αγώνες του Έθνους και σήμερα αποτελεί πανρουμελιωτικό θεομητορικό προσκύνημα.