Παρασκευή 20 Νοεμβρίου 2026

Δοξαστικό Εσπερινού Εισόδια τής Θεοτόκου


 

Ύμνοι από την ακολουθία του Εσπερινού των Εισοδίων της Θεοτόκου.


 

Λόγος της εις τον ναόν εισόδου της Υπεραγίας Δεσποίνης ημών Θεοτόκου (I)

 Κατά τις επισκέψεις του στην Καπερναούμ και την Ιερουσαλήμ ο Κύριός μας Ιησούς Χριστός έβαζε σε αμηχανία τους Ιουδαίους, προκαλούσε τις λογομαχίες μεταξύ τους, ακόμα και την διχόνοια, λέγοντάς τους για την ενότητά του με τον Θεό Πατέρα. Άλλοι από τους Ιουδαίους, εκπληττόμενοι από τα θαύματά του και το ασυνήθιστο βάθος του λόγου του, ήταν έτοιμοι να αναγνωρίσουν σ’ αυτόν τον Μεσσία τους, ενώ άλλοι έπαιρναν πέτρες για να τον σκοτώσουν.
















εις τον ναόν εισόδου της Υπεραγίας Δεσποίνης ημών Θεοτόκου (I)
















Μια φορά, όταν έγινε μια τέτοια λογομαχία, οι Αρχιερείς και οι Φαρισαίοι έστειλαν τους υπηρέτες τους να συλλάβουν τον Ιησού. Όταν οι απεσταλμένοι άκουσαν τον Χριστό τα χέρια τους παρέλυσαν και γύρισαν στο Συνέδριο χωρίς να εκπληρώσουν την διαταγή που τους δόθηκε. Στην ερώτηση γιατί δεν συνέλαβαν τον Ιησού απάντησαν: «Οὐδέποτε οὕτως ἐλάλησεν ἄνθρωπος, ὡς οὗτος ὁ ἄνθρωπος» (Ιω. 7, 46).
















Ακόμα και σήμερα, μετά από χίλια εννιακόσια και πλέον χρόνια δεν σταματάει η διαμάχη γύρω από τον Κύριο Ιησού Χριστό. Τα ασυνήθιστα και καταπληκτικά του λόγια σε άλλους προκαλούν την βαθιά αγάπη προς Αυτόν, ενώ άλλοι δεν τα παραδέχονται και αυτά τους προκαλούν την αγανάκτηση.
















Ο Χριστός στο θαυμαστό και βαθύτατο λόγο του για το αληθινό κλήμα, με το οποίο εννοούσε τον Εαυτό Του, είπε: «Χωρὶς ἐμοῦ οὐ δύνασθαι ποιεῖν οὐδέν» (Ιω. 15, 5). Αυτοί που δεν πιστεύουν στον Κύριο Ιησού Χριστό μπορούν να πουν: «Δεν κάνουμε εμείς χωρίς την βοήθειά Του τα μεγάλα πολιτικά, κοινωνικά, επιστημονικά και τεχνικά έργα». Όμως αυτοί οι άνθρωποι δεν καταλαβαίνουν καθόλου το νόημα αυτού του λόγου του Κυρίου μας Ιησού Χριστού. Αυτός μίλησε για ένα άλλο πράγμα, μίλησε για έργα άγια και δίκαια, ευάρεστα στον Θεό, τα οποία έχουν την ευλογία Του. Για τα εμπόδια που συναντά κανείς στην πορεία του προς την Βασιλεία των Ουρανών, τα οποία μπορούμε να τα ξεπεράσουμε μόνο με την θεία βοήθεια που μας παρέχει Αυτός.
















Αυτό το νόημα έχουν και τα λόγια του αποστόλου Παύλου: «Πάντα ἰσχύω ἐν τῷ ἐνδυναμοῦντί με Χριστῷ» (Φιλ. 4, 13). Ασφαλώς δεν μιλάει εδώ ο απόστολος για τα γήινα έργα, αλλά για τα έργα εκείνα που κάνει σύμφωνα με την εντολή του Θείου Διδασκάλου του.
















Για να έχουμε όμως την χαρισματική αυτή δύναμη προς απόκτηση της πνευματικής τελειότητας πρέπει να είμαστε κλήματα του Αληθινού Αμπελιού, να είμαστε πάντα ενωμένοι με τη ρίζα του Αμπελιού, που είναι ο Κύριος Ιησούς Χριστός και τον κορμό του, που είναι η Εκκλησία του Χριστού.
















Πρέπει πάντα να τρεφόμαστε από το χυμό της ρίζας του Αμπελιού και του κορμού του για να μην μείνουμε άκαρποι, για να μην μας κόψει ο Αμπελουργός, ο Θεός, για να μην ξεραθούμε και να μην ριχτούμε στη φωτιά, όπως αυτό γίνεται με τους αιρετικούς, οι οποίοι εξαιτίας της υπερηφάνειας αποκόπτονται από τον κορμό του Αληθινού Κλήματος, την Ορθόδοξη Εκκλησία. Αν όλοι εμείς οι μεγάλοι πρέπει όλη τη ζωή μας να είμαστε στενά ενωμένοι με το Αληθινό Κλήμα, τον Κύριο μας Ιησού Χριστό και να τρεφόμαστε με το ζωοποιό χυμό από τη Θεία Ρίζα, το ίδιο αυτό ισχύει και για τα μικρότερα κλήματα του Αμπελιού, τα πιο μικρά πράσινα φύλλα και τα μικρά τρυφερά άνθη, που ανθίζουν στο άγιο Κλήμα. Αυτά τα άνθη, τα φύλλα και τα μικρά κλήματα είναι τα παιδιά μας, τα όποια φροντίζουμε με τρυφερότητα, τα όποια αγαπάμε σαν την καρδιά μας.
















Έχουν μεγάλο χρέος και ευθύνη ενώπιον του Θεού εκείνοι οι χριστιανοί, οι όποιοι δεν εκτελούν το ιερό καθήκον τους να προστατεύουν τα μικρά τους παιδιά, και όχι μόνο τα παιδιά αλλά και τα βρέφη, από τους εχθρικούς άνεμους, οι όποιοι μπορούν να τα αποκόψουν από το Κλήμα του Χρίστου και να τα πάνε πολύ μακριά και να τα ρίξουν στη σκόνη και στο βόρβορο, όπου θα τα πατήσουν με τα πόδια τους οι εχθροί της ανώτατης αλήθειας και του αγαθού.
















Ο Ιωακείμ και η Άννα, οι γονείς της Υπεραγίας Παρθένου Μαρίας, το είχαν καταλάβει πολύ καλά. Μόνο τα τρία πρώτα χρόνια της ζωής της μικρής, η οποία είχε εκλεχτεί από τον Θεό για να υπηρετήσει το μέγα μυστήριο της ενσάρκωσης του Υιού του Θεού, οι γονείς απολάμβαναν την χαρά της ζωής μαζί της και της θερμής αγάπης της. Μόλις αύτη βγήκε από τη νηπιακή ηλικία την οδήγησαν στο Ναό της Ιερουσαλήμ και την άφησαν εκεί, εμπιστεύοντας την αγωγή της στον ίδιο τον Θεό.
















Όχι μόνο ο Ιωακείμ και η Άννα αφιέρωσαν τον καρπό του καθαρού τους γάμου στον Θεό αλλά και πριν και μετά από αυτούς το ίδιο έκαναν οι αγίες και σοφές μητέρες, τα ονόματα των οποίων εσείς οι σημερινές μητέρες πρέπει να τα θυμάστε. Η αγία Άννα, η οποία ήταν στείρα, προσευχήθηκε θερμώς στον Θεό, δίνοντας του τον όρκο να αφιερώσει σ’ Αυτόν το παιδί της, αν έλυνε την ατεκνία της και θα της έδινε αγόρι. Ο Κύριος άκουσε την προσευχή της Άννας και αυτή έγινε μητέρα του μεγάλου προφήτη Σαμουήλ. Να θυμάστε οι μητέρες και το όνομα της αγίας Μάρθας, της μητέρας του μεγάλου όσιου του Συμεών του Στυλίτου, τον όποιο, όπως και η αγία Άννα τον Σαμουήλ, τον είχε αφιερώσει η Μάρθα στον Θεό ακόμη πριν γεννηθεί. Στην πολύ νεαρή ηλικία ανέβηκε ο μέγας Συμεών στο στυλό και παρέμεινε εκεί μέχρι το θάνατο του σαν μία άσβηστη λαμπάδα ενώπιον του Θεού.
















Να θυμάστε, ευσεβείς σημερινές μητέρες, πόσο μεγάλο και ιερό ενώπιον του Θεού είναι το καθήκον σας να καλλιεργείτε στα παιδιά σας τον φόβο του Θεού και να τα διαπαιδαγωγείτε στην αδιάσπαστη και αδιάκοπη ενότητα με το Αληθινό Κλήμα, τον Κύριο μας Ιησού Χριστό. Μόνο από σας, μητέρες και πατέρες, τα παιδιά σας μπορούν να μάθουν το νόμο του Θεού, τον οποίο δεν τους διδάσκουν στα σχολεία. Και μόνο τότε θα μπορέσουν να τον μάθουν αν, εσείς οι ίδιοι, θα μελετάτε με προθυμία το νόμο αυτό στις εκκλησίες του Θεού, μαθαίνοντάς τον από τους υπηρέτες του Θεού, τους ιερείς και τους επισκόπους.
















Να πηγαίνετε στους ιερούς ναούς τα παιδιά σας για να αναπνέουν, έστω και για λίγο, τον αέρα του γεμάτου όχι μόνο με θυμίαμα αλλά και μυστική χάρη των μεγάλων μυστηρίων, που τελούνται σ’ αυτόν, και τις προσευχές πολλών ανθρώπων.
















Δώδεκα ολόκληρα χρόνια τρεφόταν μέσα στην ιερότητα του Ναού της Ιερουσαλήμ η Υπεραγία και Άχραντος Παρθένος, η «τιμιωτέρα τῶν Χερουβείμ, καὶ ἐνδοξότερα ἀσυγκρίτως τῶν Σεραφείμ». Οι παντοδύναμες ενώπιον του Θεού πρεσβείες Της να σας βοηθήσουν στο μεγάλο αυτό έργο της αγωγής των παιδιών σας. Αμήν.
















Αγίου Λουκά Αρχιεπισκόπου Κριμαίας, Λόγοι και Ομιλίες Τόμος Α΄, εκδόσεις Ορθόδοξος Κυψέλη, Θεσσαλονίκη, 2014

Στα Εισόδια της Θεοτόκου

 π. Πλακίδας Deseille
































Η εορτή αυτή μας επιτρέπει να εισέλθουμε κι εμεις οι ίδιοι στο μυστήριο αυτό της Θεοτόκου, να μετάσχουμε σ’ αυτό και έτσι να προετοιμαστούμε μαζί της για τα Χριστούγεννα, για τη Γέννηση του Χριστού. Οφείλουμε να κάνουμε ακριβώς όπως κι αυτή, να εισέλθουμε στον ναό, μέσα σ’ αυτή την ιερή έρημο των Γραφών, μακριά από όλες τις μέριμνες και όλες τις έγνοιες τού κόσμου.
































Ο καιρός τής προετοιμασίας
































Η εορτή αυτή των Εισοδίων τής Θεοτόκου, που είναι τόσο κοντά στην αρχή τής Τεσσαρακοστής των Χριστουγέννων, αποτελεί μια θαυμάσια εισαγωγή στην περίοδο αυτή κατά την οποία προετοιμαζόμαστε να τιμήσουμε τη Γέννηση του Κυρίου και να τη γιορτάσουμε ως νέα ενσάρκωση του Χριστού στη φάτνη τής δικής μας καρδιάς. Διότι αυτή ακριβώς θα είναι η χάρις των Χριστουγέννων: να γεννιέται ο Χριστός πάντοτε όλο και περισσότερο μέσα μας, να μας μεταμορφώνει πάντοτε όλο και περισσότερο εν Αυτώ στα μύχια τής καρδιάς μας, έτσι ώστε αυτή η παρουσία να ακτινοβολεί σε όλο μας το είναι και σε όλη μας τη ζωή.
































Η Παρθένος Μαρία προετοιμάστηκε τόσο θαυμαστά από τον Θεό για τον ρόλο της ως Μητέρας τού Θεού. Παιδί ακόμη, εισέρχεται στον Ναό, αυτή που θα είναι η αληθινή Κιβωτός τής Διαθήκης, ο αληθής τόπος τής παρουσίας τού Θεού μεταξύ των ανθρώπων· εισέρχεται στον Ναό αυτόν που ήταν χειροποίητος, αλλά προεικόνιζε, ανήγγελλε ακριβώς την οριστική κατοικία τού Θεού μεταξύ τών ανθρώπων, αχειροποίητη αυτή, η οποία θα σηματοδοτούσε τον χρόνο τού Ευαγγελίου και τον χρόνο στον οποίο ζούμε.
































Καμία, ίσως, ευαγγελική περικοπή δεν θα ταίριαζε καλύτερα στην εορτή αυτή από την περικοπή που διαβάζουμε κατά παράδοση σε όλες τις Θεομητορικές εορτές, αυτή περί της Μάρθας και της Μαρίας. Πρόκειται ασφαλώς για τη Μαρία, αδελφή τής Μάρθας και του Λαζάρου, αλλά με την επιλογή τού αναγνώσματος από μέρους τής Εκκλησίας, αισθανόμαστε έντονα τη διάκριση με την οποία αυτή περιβάλλει καθετί που αφορά στην Μητέρα τού Θεού. Δεν μιλά εδώ γι’ αυτήν παρά υπό το πέπλο κάποιας που της έμοιαζε, που έφερε το ίδιο όνομα, σαν μέσα από ένα πέπλο σιωπής. Επειδή αυτό ήταν το καλύτερο, το μόνο μέσο, για να αποκαλυφθεί κάτι το άρρητο.
































Η Θεοτόκος έζησε πάντοτε μέσα στην αφάνεια. Μέσα στα Ευαγγέλια διατηρεί αυτή την αφανή θέση. Δεν μιλούν πολύ γι’ αυτήν. Μόνο μέσα από αυτή την εικόνα τής Μαρίας τής Βηθανίας που κάθεται στα πόδια τού Κυρίου, μεταφέρεται ο νους μας στην ουσία τού μυστηρίου τής Μητέρας τού Θεού: σ’ αυτήν την ακρόαση, ακρόαση που συναινεί στον λόγο διά του οποίου ο Χριστός σαρκώθηκε μέσα της. Με την απάντησή της στον λόγο τού Θεού μπόρεσε να εκπληρωθεί το ανήκουστο μυστήριο της Ενανθρωπήσεως, να γεννηθεί ο Λόγος ανάμεσά μας.
































Ναι, και σε όλον αυτόν τον χρόνο τής προετοιμασίας, που μας θυμίζει η σημερινή εορτή, η Θεοτόκος καθόταν ήδη στα πόδια τού Κυρίου, με την έννοια ότι έπρεπε να μελετά, να αναλογίζεται, να εσωτερικεύει τις Γραφές διά των οποίων οικειοποιούνταν όλη την προσμονή τού λαού τού Ισραήλ, όλη την επιθυμία του για την έλευση του Μεσσία. Καλοδεχόταν αυτή την επιθυμία, τη ζούσε βαθιά με όλη εκείνη την πτωχεία που αποτελούσε έκφραση της ψυχής της, την πτωχεία τω πνεύματι που συνιστούσε η αφάνειά της, με όλη εκείνη την παραίτηση από κάθε αυτοεπιβεβαίωση, με την αποταγή εκείνη που της επέτρεπε να δέχεται τον λόγο και να συναινεί, και έτσι να προετοιμάζεται για την υπέρτατη συγκατάθεση που θα έδινε την ημέρα τού Ευαγγελισμού.
































Ταυτόχρονα όμως η εορτή αυτή μας επιτρέπει να εισέλθουμε κι εμείς οι ίδιοι στο μυστήριο αυτό της Θεοτόκου, να μετάσχουμε σ’ αυτό, και έτσι να προετοιμαστούμε μαζί της για τα Χριστούγεννα, για τη Γέννηση του Χριστού. Οφείλουμε να κάνουμε ακριβώς όπως κι αυτή, να εισέλθουμε στον ναό, μέσα σ’ αυτή την ιερή έρημο των Γραφών, μακριά από όλες τις μέριμνες και όλες τις έγνοιες τού κόσμου.
































Ασφαλώς, δεν γίνεται να μη σκεπτόμαστε τα γήινα· πρέπει να ασχοληθούμε και με αυτά σε κάποιο βαθμό, αναλόγως των καθηκόντων και των ρόλων που οφείλουμε να ασκούμε μέσα στην κοινότητά μας. Δεν πρέπει, όμως, η σκέψη μας να είναι ανήσυχη και ταραγμένη. Όλα αυτά, η μέριμνα, η ανησυχία, ο πανικός, είναι που εμποδίζουν την εσωτερική προσοχή η οποία μας προετοιμάζει για την έλευση του Χριστού. Οι ασχολίες μας δεν αποτελούν εμπόδιο, με την προϋπόθεση όμως ότι δεν μεταβάλλονται σε αγωνιώδεις μέριμνες.
































Όλες τις σκέψεις μας, όλες τις εσωτερικές μας στάσεις πρέπει να τις ζωογονεί η πίστη και η εμπιστοσύνη στον Θεό· αυτή θα μας επιτρέψει και να ασχολούμαστε με τα καθήκοντα στα οποία πρέπει να αφιερώσουμε χρόνο, τα απαραίτητα έργα μας, και ταυτόχρονα να τα επιτελούμε χωρίς ανησυχία, χωρίς ταραχή, χωρίς αυτό να μας αναστατώνει, χωρίς να γίνεται εμπόδιο στην εσωτερική αυτή προσοχή, η οποία είναι τόσο ουσιώδης, το ουσιώδες της μοναστικής μας ζωής.
































Ναι, έτσι οφείλουμε να εισερχόμαστε στον ναό της καρδιάς μας, για να γίνεται αυτή όλο και περισσότερο ναός τού Κυρίου. Εισέρχομαι στον ναό τής καρδιάς δεν σημαίνει μόνο να αποφεύγω την εσωτερική ανησυχία, αλλά -και από αυτό πρέπει να αρχίσουμε- να αποφεύγω ότι είναι περιέργεια, ότι είναι περισπασμός, ότι χαρακτηρίζεται από απληστία να δω, να αγγίξω, να ακούσω και να γευθώ τα εξωτερικά πράγματα. Να τα αποφεύγω, για να μπορώ να είμαι προσεκτικός στην εσωτερική παρουσία τού Κυρίου, στην κίνηση αυτή της καρδιάς μου που με φέρνει προς Αυτόν ο Οποίος βρίσκεται στα βάθη της, επειδή το Άγιο Πνεύμα Τον έχει εγγράψει εκεί. Και ο Οποίος μας διαφεύγει, στον βαθμό που γινόμαστε υπερβολικά εξωστρεφείς.
































Ναι, στη διάρκεια της προπαρασκευαστικής αυτής περιόδου για τα Χριστούγεννα, το σημαντικό δεν είναι η νηστεία· πρέπει ασφαλώς να συνδυάζεται, αλλά μόνο για να βοηθά να μετέχει και το σώμα μας, ολόκληρο το είναι μας, στην εσωτερική αυτή στάση, η οποία είναι και το ουσιώδες.
































Ναι, αυτές τις ευλογημένες μέρες ας είμαστε προσεχτικοί στο να μπαίνουμε έτσι στον ναό αυτό της καρδιάς μας, στην ιερή αυτή έρημο, θα μπορούσα να πω, χωριζόμενοι από όλα όσα είναι του κόσμου, με την κακή έννοια της λέξης. Με τον τρόπο αυτό θα καθοδηγούμαστε πράγματι από το εσωτερικό φως τού Κυρίου προς συνάντησή Του, την οποία θα εορτάσουμε τα Χριστούγεννα. «Εν τω φωτί σου οψόμεθα φως» (Ψαλμ. λε’ [35] 10).
































Αυτώ η δόξα, συν τω αϊδίω Αυτού Πατρί και τω Παναγίω Πνεύματι, νυν και αεί και εις τους αιώνας των αιώνων. Αμήν.
































(Από το βιβλίο «Είσοδος στο Μυστήριο των Μυστηρίων», Εκδόσεις Έαρ)

Λόγος πανηγυρικὸς εἰς τὰ εἰσόδια τῆς Θεοτόκου

   «Καὶ εἶδον, καὶ ἰδοὺ πλήρης δόξης ὁ οἶκος Κυρίου».








(Ἰεζεκιήλ. Κεφ. μα΄)πανηγυρικὸς εἰς τὰ εἰσόδια τῆς Θεοτόκου
















Ἰδοὺ ἡ μεγαλύτερα θυσία ὁποῦ νὰ ἔγινε πρὸς τὸν Θεόν, ἀφ᾿ οὗ ἐκτίσθη ὁ κόσμος. Μαρία ἡ ᾀειπάρθενος κόρη, εἰς τὴν ἡλικίαν τριῶν χρόνων προσφέρεται, νὰ ἀφιερωθῇ πρὸς τὸν Κτίστην, εἰς τὸν ναὸν τῆς Ἱερουσαλήμ. Καθὼς δὲν ἐστάθη ἄλλο ἕνα τελειότερον πρᾶγμα, ἔτζι δὲν ἐστάθη ἄλλη μία τιμιωτέρα προσφορά, καὶ εἰς τὸν Θεὸν πλέα εὐπρόσδεκτος. Ὅθεν, ὅταν ἐγὼ μὲ εὐλαβητικὴν θεωρίαν στοχάζομαι τὴν σεβάσμιον ταύτην εἴσοδον, φαίνεταί μοι νὰ βλέπω ἔνδοξον ἀληθινὰ καὶ λαμπρὰν πανήγυριν ἐδὼ κάτω εἰς τὴν γῆν, μέσα εἰς τὴν ἁγίαν πόλιν άλλ᾿ ὅμως καὶ ἄλλην ἐνδοξοτέραν καὶ λαμπροτέραν φαντάζομαι ἐκεῖ ἐπάνω εἰς τὸν οὐρανόν, μέσα εἰς τὸν παράδεισον. Βλέπω ἐδὼ νὰ προπορεύωνται λαμπαδηφόροι παρθένοι, πανηγυρίζουσαι χαρμοσύνως τὴν ᾈειπάρθενον· καὶ ἐκεῖ ἀστραπομόρφων ἀγγέλων ταξιαρχίαι νὰ χορεύουσιν, ὑμνολόγουσαι φαιδρῶς τὴν ἐν σώματι καθαρωτέραν τῶν Ἀσωμάτων. Ἐδὼ ὁ μέγας Ἀρχιερεὺς ἁπλώνει τὰς εὐλαβητικὰς χεῖρας, καὶ θείᾳ ἐπιπνοίᾳ ἐμφορηθεὶς εἰσάγει μέσα εἰς τὰ ἅγια τῶν ἁγίων τὴν ἔμψυχον κιβωτὸν τοῦ αγιάσματος˙ καὶ εἰς τὸν ἴδιον καιρὸν ἀνοίγει τοὺς μακαρίους κόλπους ὁ προαιώνιος Πατήρ, καὶ δέχεται ἐκ δεξιῶν τοῦ θρόνου τῆς θείας μεγαλειότητος, τοῦ Υἱοῦ αὑτοῦ τὴν προορισθεῖσαν Μητέρα. Διπλῆ εἶναι ἡ εἴσοδος τῆς κεχαριτωμένης Θεόπαιδος· μία μὲν ὁρατή, ἐδῶ εἰς τὸ Ἱερόν, καὶ ἄλλη νοερὰ ἐκεῖ εἰς τὰς λαμπρότητας τῶν Ἁγίων· καὶ διὰ τοῦτο, ἐδῶ πλήρης θείας φωτοφανείας ἀκτινοβολεῖ ὁ ναὸς τοῦ Σολομῶντος, καὶ ἐκεῖ διπλοῦν ἀστράπτει τῆς Τρισηλίου θεαρχικῆς αἷγλης τὸ τρισόλβιον φῶς· ὅθεν ἴσως εἰς τοῦτο ἀφεώρα ὁ Ἱεζεκιήλ, ὅταν ἔλεγε˙ «καὶ εἶδον, καὶ ἰδοὺ πλήρης δόξης ὁ οἶκος Κυρίου»· ὁ οἶκος Κυρίου καὶ ἐπίγειος δηλαδή, καὶ οὐράνιος. Ὅμως ἐγώ, φιλέορτοι ἀκροαταί, δὲν θέλω σήμερον νὰ στοχασθῶ ἄλλο, οὔτε εἰς τὴν γῆν οὔτε εἰς τὸν οὐρανόν, παρὰ αὐτὴν τὴν θεοχαρίτωτον Κόρην, τὴν ὁποίαν βλέπωντας νὰ ἐμβαίνῃ εἰς τὸν ναὸν τοῦ Θεοῦ, τὴν στοχάζομαι ἀληθινά ἔνα έμψυχον ναὸν τῆς Θεότητας, περὶ τοῦ ὁποίου ἠμπορῶ νὰ εἰπῶ ἀρμοδιώτερον: «καὶ εἶδον, καὶ ἰδοὺ πλήρης δόξης ὁ οἶκος Κυρίου».
















Καὶ ὁ ναὸς τοῦ Σολομῶντος καὶ ὅ,τι εὑρίσκετο μέσα εἰς τὸν ναὸν ἱερόν, καὶ σεβάσμιον, ὅλα ἦτον τύπος τῶν προνομίων τῆς παρθένου Μαρίας, ἡ ὁποία ἀληθινὰ εἶναι ναὸς ἔμψυχος τοῦ Θεοῦ. Καὶ πρῶτον μὲν αὐτὸς ὁ Σολομών, ὁποῦ μεθερμηνεύεται Βασιλεὺς εἰρήνης, ὁ κτίστης τοῦ ναού, εἰς τοῦ οποίου τὴν οικοδομήν έβαλεν όλον τοῦ τὸν πλούτον καὶ σοφίαν, διὰ νὰ κάμῃ τὸ μεγαλοπρεπέστατον καὶ ὡραιότατον ἔργον, ὁποῦ νὰ ἐφαίνετο εἰς τὴν γῆν, εἶναι εἰκῶν τοῦ οὐρανίου Δημιουργοῦ καὶ παμβασιλέως Θεοῦ, ὁποῦ λέγεται ἐν ταῖς Γραφαῖς «ἄρχων εἰρήνης»· ὁποῦ διὰ νὰ πλάσῃ τὴν παρθένον Μαρίαν, ἐπεχειρίσθη ὅλον τὸν πλοῦτον τῆς θείας του παντοδυναμίας, τῆς θείας τοῦ σοφίας, τῆς θείας τοῦ αγαθότητος, διὰ νὰ κάμῃ τὸ τελειότερον καὶ εὐγενέστερον ποίημα εἰς τὴν φύσιν τῶν όντων. Αὐτὴ ἡ Παρθένος τὸ ὁμολογεί: «ἐποίησέ μοι μεγαλεῖα ὁ δυνατός· ἐποίησε κράτος ἐν βραχίονι αὑτοῦ»· ὁποῦ θέλει νὰ εἰπῇ: διὰ νὰ τὴν πλάσῃ ὁ Θεός, ἔκαμε τόσον, ὅσον ἐδύνατο νὰ κάμῃ ἕνας Θεὸς παντοδύναμος. Τὴν ἔπλασε μὲ ἔνα κάλλος σωματικόν, ὁποῦ παραβαλλόμενον, αὐξάνει πολὺ αὐτὸ τὸ κάλλος τῶν ἀΰλων πνευμάτων. Με μίαν ψυχήν, σκεύος δεκτικὸν ὅλων ὁμοῦ τῶν ὑπερφυῶν χαρισμάτων τοῦ Πνεύματος. Μὲ ἕνα νοῦν φωτισμένον πρὸς τὴν γνῶσιν τῆς ἀληθείας, μὲ ὅλας τὰς ἀκτίνας τῶν θείων ἐλλάμψεων. Μὲ μίαν θέλησιν ἀναμμένην πρὸς τὴν ἔφεσιν τοῦ ἀγαθοῦ, μὲ ὅλας τὰς φλόγας τοῦ θείου ἔρωτος, ὁποῦ ἐστάθη ἀκατάπαυστα ἐνεργοῦν, καὶ συνεργοῦν τὸ πανάγιον Πνεῦμα. Ὁ ἱερός Αὐγουστῖνος ὀνομάζει τὴν πλάσιν τῆς Παρθένου: «ἔργον ἀϊδίου βουλῆς». Τοῦτος ὁ Κόσμος, ὁποῦ βλέπομεν·
















******
















Πρᾶγμα ἐξαίσιον ἐστάθη εἰς τὴν οἰκοδομὴν τοῦ ναοῦ· διατὶ λέγει «καὶ ὁ οἶκος ἐν τῷ οἰκοδομεῖσθαι αὐτόν, λίθοις ἀκροτόμοις ὁλοκλήροις ᾠκοδομήθη· καὶ σφύρα, καὶ πέλεκυς, καὶ πᾶν σκεῦος σιδήρου οὐκ ἠκούσθη», καὶ τὰ ἐξῆς***Ἀλλὰ διατὶ τόση ἕξοδος, καὶ τόση ἐπιμέλεια εἰς τὴν οἰκοδομήν; διατί· καὶ τὰ ἐξῆς
















******
















Ἀλλὰ πλέα ἐξαίσιον πρᾶγμα ἐστάθη εἰς τὴν Παρθένον· ἡ ὁποία, ἐπειδὴ καὶ ἔμελλε νὰ εἶναι (καθὼς ψάλλει ἡ Ἐκκλησία) ὁ καθαρώτατος ναὸς τοῦ Σωτήρος, τὸ Ἱερόν θησαύρισμα τῆς δόξης τοῦ Θεοῦ, τὸ κατοικητήριον τῆς σεσαρκωμένης Θεότητος, τὸ ἔμψυχον παλάτιον τοῦ οὐρανίου Βασιλέως, ἦτον καὶ κατὰ τὸ σῶμα, καὶ κατὰ τὴν ψυχὴν (λέγει ὁ Θεολόγος) προετοιμασμένη, προκαθαρμένη, τετελειωμένη, κεχαριτωμένη. «Ἄνθρωπος Θεὸς κυηθεὶς ἐκ Παρθένου, καὶ ψυχήν, καὶ σάρκα προκαθαρθείσης τῷ Πνεύματι»· εἰς τρόπον ὅτι ἡ παρθένος Μαρία, ὅταν ἔγινεν ἀπὸ τὸν Θεόν, ὑπερέβη τὴν φύσιν τοῦ νόμου, καὶ ὅταν ἐγέννησε τὸν Θεόν, ὑπερέβη τὸν νόμον τῆς φύσεως. [1]
















Ἐννέα πράγματα ἦτον μέσα εἰς τὸν ναὸν τοῦ Σολομῶντος, τὰ ἱερώτερα καὶ σεβασμιώτερα· πρῶτον, ἡ ἑπτάφωτος λυχνία· δεύτερον, ἡ τράπεζα τῆς προθέσεως τῶν ἄρτων· τρίτον, τὸ χρυσοῦν Θυμιατήριον· τέταρτον, ἡ Στάμνος ἡ χρυσῆ, ὁποῦ εἶχε τὸ Μάννα· πέμπτον, αἱ πλάκες τῆς Διαθήκης, ὅπου ἦτον γραμμένος ὁ δεκάλογος· ἕκτον, ἡ Ῥάβδος τοῦ Ἀαρὼν ὁποῦ ἐβλάστησεν· ἕβδομον, ἡ κιβωτός· ὄγδοον, τὰ Χερουβὶμ  ὁποῦ ἐπεσκίαζον τὸ Ἱλαστήριον· καὶ ἔννατον, τὰ ἅγια τῶν ἁγιων· ὅλα τύπος, ὅλα αἰνίγματα καὶ σκιαὶ τῶν προνομίων τῆς Θεομήτορος. Αὐτὴ ἦτον ὄντως ἡ ἐπτάφωτος λυχνία τῶν ἑπτὰ χαρισμάτων τοῦ ἁγίου Πνεύματος, μὲ τὰ ὁποῖα ἔλαμπε (λέγει ὁ μέγας Ἀθανάσιος) ἀπὸ τοὺς πρώτους χρόνους τῆς ἡλικίας. Αὐτὴ ἦτον ἡ ζωηφόρος τράπεζα τοῦ ἄρτου τῆς ζωῆς. Αὐτὴ τὸ χρυσοῦν θυμιατήριον, ὁποῦ ἐκράτησεν ἀφλέκτως τὸ πῦρ τῆς Θεότητος. Αὐτὴ ἡ στάμνος ἡ χρυσῆ, ὁποῦ ἐβάσταξε τὸ ουράνιον Μάννα. Αὐτὴ ἡ πλάκα, ὁποῦ ἔφερε σωματούμενον τὸν ἐνυπόστατον Λόγον. Αὐτὴ ἡ Ῥάβδος, ὁποῦ ἐβλάστησε παραδόξως τὸ ἄνθος τῆς ἀφθαρσίας. Αὐτὴ ἡ κιβωτός, ὁποῦ ἔσωσεν ἐκ τοῦ κατακλυσμοῦ τῆς ἁμαρτίας τὸ ἀνθρώπινον γένος. Αὐτὴ τὸ θεῖον ἱλαστήριον, ὁποῦ ἐπεσκίαζεν, ὄχι τὰ Χερουβίμ, ἀλλ᾿ αὐτὴ ἡ δύναμις τοῦ Ὑψίστου. Αὐτὴ ἡ θεοδόχος γαστήρ, τὰ ὄντως ἅγια τῶν ἁγίων, ὁποῦ ἅπαξ εἰσῆλθεν ἀσπόρως, καὶ ἐξῆλθεν ἀφθόρως ὁ ἀθάνατος Ἀρχιερεύς, ὅταν ὁ Λόγος σὰρξ ἐγένετο.
















Καὶ ἰδοὺ ἡ παρθένος Μαρία, ναὸς ἔμψυχος τοῦ Θεοῦ, τὸν ὁποῖον ἐπροεικόνιζε τυπικῶς ἐκεῖνος τοῦ Σολομῶντος· ὅθεν καὶ ἡ δόξα εκείνη, ὁποῦ ἐπλήρωσε, μετὰ τὴν καθιέρωσιν, τὸν ναὸν τοῦ Σολομῶντος, αἴνιγμα μόνον ἀμυδρὸν ἦτον τῆς ἀπειρουσίου δόξης, ὁποῦ ἐπλήρωσε τὴν Θεομήτορα, περὶ τῆς ὁποῖας προφητικῶς τὸ Πνεῦμα τὸ ἅγιον προανεφώνησε: «καὶ εἶδον, καὶ ἰδοῦ πλήρης δόξης ὁ οἶκος Κυρίου». Διατὶ τριῶν χρόνων οὖσα ἡ Παρθένος, εἰσήλθεν εἰς τὸν ναόν; Εἰς τοὺς τρεῖς χρόνους γνωρίζεται τὸ μέγεθος τῆς ἡλικίας τοῦ ἀνθρώπου· ὅστις, ὅσος εἶναι εἰς τοὺς τρεῖς χρόνους, δύο φοραῖς τόσον ἀκόμη αὐξάνει, καὶ ὄχι περισσότερον, ἢ ὀλιγώτερον· τὸ σημειώνει ὁ μέγας Βασίλειος εἰς τὴν ἑξαήμερον: «ὅσος ἐν τῇ τριετίᾳ, δὶς τοσοῦτος ἔσται».[2] Τριῶν χρόνων ἦτον ἡ Παρθένος, καὶ εἶχε τόσην ἁγιότητα, ὁποῦ ἐνομίσθη ἀξία νὰ εἰσέλθῃ εἰς τὰ ἅγια τῶν ἁγίων, ὁποῦ δὲν εἰσέβαινε τινὰς ἄλλος, παρὰ μόνος ὁ Αρχιερεύς, καὶ τοῦτος μίαν φορὰν τὸν χρόνον· λοιπὸν ἀπὸ τοῦτο ἀπεικάζομεν, πὼς ἡ Παρθένος μὲ τὸν καὶρόν ἔμελλε νὰ αὐξήσῃ δύο φοραῖς τόσον ἀκόμη εἰς τὴν ἁγιότητα· ἤγουν καθὼς οὖσα τριῶν χρόνων, ὑπερέβαινεν εἰς τὴν ἁγιότητα ὅλους τοὺς δικαίους, καὶ Προφήτας, καὶ Πατριάρχας τοῦ παλαιοῦ νόμου· ἔτζι ἔμελλε νὰ αὐξήσῃ ἄλλο τόσον εἰς τὴν ἁγιότητα, ἄλλο τόσον νὰ ὑπερέβῃ ὅλους τοὺς Ἀποστόλους, καὶ Μάρτυρας, καὶ Ὁσίους, καὶ Διδασκάλους τῆς Ἐκκλησίας. Καὶ πάλιν ἄλλο τόσον νὰ ὑπερέβη ὅλους καὶ Ἀγγέλους, καὶ Ἀρχαγγέλους, καὶ Σεραφὶμ, καὶ Χερουβὶμ τοῦ οὐρανοῦ. Ὄθεν, ἂν τριῶν χρόνων ἔφθασεν ἕως εἰς τὰ ἅγια τῶν ἁγίων τοῦ ναοῦ, ἕως τέλους θέλει φθάσει ἕως εἰς τὰ ἅγια τῶν ἁγίων τοῦ παραδείσου· ἕως δηλαδὴ εἰς αὐτὸν τὸν θρόνον τῆς τρισηλίου Θεότητος. Καὶ ἐδῶ ἀληθινά τὴν ἐπροεῖδεν ἀνεβασμένην ὁ προφητάναξ Δαΰίδ: «παρέστη ἡ Βασίλισσα ἐκ δεξιῶν σου»· καὶ τοῦτο εἶναι τὸ σωστὸν μέγεθος τῆς ἁγιότητος, ὁποῦ ἔλαβεν ἡ Παρθένος, ὁ ἔμψυχος ναὸς τοῦ Θεοῦ· πλήρης χάριτος ἐδῶ εἰς τὴν γῆν, πλήρης δόξης εἰς τὸν οὐρανόν «καὶ εἶδον, καὶ ἰδοῦ πλήρης δόξης ὁ οἶκος Κυρίου».
















Ἀλλ᾿ ἐσὺ δεδοξασμένη Παρθένε, ἐσὺ ἐμβαίνεις σήμερον εἰς τὸν ναὸν τοῦ Θεοῦ, ὁ ἔμψυχος ναὸς τοῦ Θεοῦ· ἐμβαίνεις εἰς τὰ ἅγια τῶν ἁγίων, τὸ ἡγιασμένον σκήνωμα τοῦ Ὑψίστου· ἐμβαίνεις εἰς τὸ ἱλαστήριον τοῦ Κυρίου, ὁ ἱλασμὸς τῶν ψυχών ημών· καὶ ἡμεῖς ὡσὰν αἱ λαμπηδοφόροι Παρθένοι, μὲ καρδίας ἀναμμένας, ἀπὸ εὐλάβειαν, σὲ δορυφορούμεν νοερῶς, καὶ πανηγυρίζομεν ἐν ἀγαλλιάσει πνευματικῇ τὰ ἔνδοξά σου Εἰσόδια.[3]
















[1] Λογ. κβ΄ εἰς τὸν Ευαγγελ.
















[2] Ομιλ. Γ΄.
















[3] Ἐπειδὴ ὁ λόγος οὖτος, δὲν εἶναι κυρίως, εἰμὴ σημειώσεις τοῦ συγγραφέως, ἐτέθησαν ἐν τῷ μεταξύ αἱ φαινόμεναι ἀστερίσκοι πρὸς δεῖξιν τῶν ἐλλείψεων.
















Ηλίας Μηνιάτης, Διδαχαί εις την αγίαν και μεγάλην τεσσαρακοστήν και εις άλλας κυριακάς του ενιαυτού και επισήμους εορτάς μετά και τινων πανηγυρικών λόγων, Εν Βενετία, Εκ της Ελληνικής Τυπογραφίας του Φοίνικος, 1849

Άγιος Edmund ο μάρτυρας

 Ο Άγιος Edmund ήταν βασιλιάς και μάρτυρας της Ανατολικής Αγγλίας. Γεννήθηκε το 841 μ.Χ. και διαδέχθηκε στον θρόνο τον πατέρα του, Ethelweard, σε ηλικία μόλις 14 ετών.


Λίγα είναι γνωστά για την εφηβεία του. Το σίγουρο είναι πάντως ότι η διαπαιδαγώγηση του ήταν Χριστιανική. Μάλιστα λέγεται ότι είχε μελετήσει σε βάθος τις γραφές και είχε αποστηθίσει τους Ψαλμούς.


Σύμφωνα με τον βιογράφο του, Abbo του Fleury, όταν το 869 μ.Χ. οι Δανοί εισέβαλαν στην επικράτεια του, ο Edmund επέλεξε να μην τους χτυπήσει. Συνελήφθη όμως και μεταφέρθηκε στο Hoxne στο Suffolk. Εκεί τον ξυλοκόπησαν άγρια και έπειτα τον έδεσαν σε ένα δένδρο. Οι Δανοί ειδωλολάτρες, προσπάθησαν να αναγκάσουν τον Edmund να αρνηθεί την πίστη του αλλά ακούγοντας τις εκκλήσεις του Edmund στο Χριστό οι Δανοί του επιτέθηκαν με βέλη. Το μαρτύριό του τελείωσε με τον αποκεφαλισμό του στις 20 Νοεμβρίου του 869 μ.Χ.

Όσιος Ιωάννης

 Ο Όσιος Ιωάννης ήταν ασκητής στο όρος της Νιτρίας. Με οσιότητα βίου αφού έζησε, απεβίωσε ειρηνικά. Τα περί της ζωής του, που αναφέρονται στο Λαυσαϊκό δεν ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα.